De scheepswerven die in de jaren ’80 ten onder gingen, stamden uit de negentiende eeuw. Ze waren een product van de industrialisatie, maar ook van de koloniale expansie. Nederland had vanwege zijn belangen in Nederlands-Indië een grote koopvaardijvloot nodig, die grotendeels in eigen land werd gebouwd. Toen Indonesië na 1945 onafhankelijk werd, verloren met de grote scheepvaartmaatschappijen ook de grote scheepswerven hun functie. Tot in de jaren 60 bleven ze overeind met de bouw van tankers, maar de concurrentie uit lagelonenlanden was te sterk. Vandaag de dag bouwt Nederland geen kolossale tankers en containerschepen meer, maar is het land uitgegroeid tot een wereldspeler in technisch hoogwaardige en complexe scheepsbouw.
Het hooi wordt met de vletten naar binnen gebracht. Marken, 1931. Nationaal Archief, Collectie Spaarnestad. Fotograaf onbekend.
Vanaf zaterdag 29 maart 2025 opent ’t Zuiderzeedorp, voorheen het buitenmuseum, zijn deuren: wandel op je gemak door het levendige dorp en ontdek hoe het was om rond de voormalige Zuiderzee te leven. De bijzondere Marker haven van ’t Zuiderzeedorp is extra verlevendigd: stap hier zó in het havenleven van 1920 met alle bijbehorende werkzaamheden en bedrijvigheid. Ga op zoek naar de verhalen, ontmoet schippersvrouw Willempje en beleef het havenleven mee: Alle hens aan dek! Ben je benieuwd naar alles wat het museum dit jaar nog meer in petto heeft? Bezoek dan op zaterdag 29 of zondag 30 maart gratis de Leef je Uitmarkt in ’t Zuiderzeedorp en het Schathuys voor een voorproefje. Boek nu je gratis tickets online. Meer informatie
Schepen bouwen zit Nederlanders in het bloed! Hoe is dat zo gekomen? En waren we de besten? Je ontdekt het in ‘Te Water!’. Een spetterende, nieuwe tentoonstelling in het Maritiem Museum Rotterdam. Hoe bouw je een goed schip? In deze tentoonstelling betreed je een scheepswerf en krijg je een beeld van de ontwikkeling van scheepsbouw in drie perioden. Ook steek je zelf je handen uit de mouwen en ontdek je dat er heel wat bij komt kijken voor je echt ‘te water’ kunt gaan. Ondanks de prominente plek van scheepsbouw in de collectie van het Maritiem Museum, zochten we naar meer samenhang in de verhalen. Vier onderzoekers van de Erasmus Universiteit Rotterdam ontrafelden de laatste jaren de boeiende geschiedenis van de Nederlandse scheepsbouw sinds 1850. Dit onderzoek is het resultaat van de nauwe samenwerking tussen het Maritiem Museum Rotterdam en de Erasmus Universiteit Rotterdam binnen het Rotterdam Centre for Modern Maritime History. De verhaallijn van de tentoonstelling is gebaseerd op de uitkomsten van hun onderzoek. Meer informatie
Alvast te doorzoeken (27 februari 2025) met Transkribus: een deel van de ‘overzeese’ kaartenbakken van Simon Hart, die verwijzen naar de krochten van de notariële archieven. Hierin veel over het eerste leven in de kolonie Nieuw Nederland en Nieuw Amsterdam, maar ook wat West-Afrikaanse kust, Suriname en de Cariben.
Museum Batavialand wordt in de komende jaren ingrijpend vernieuwd. Provinciale Staten van Flevoland stemden hier gisteren mee in. De historische schepen, de tentoonstellingszalen en de ruimtes voor demonstraties van scheepsambachten worden in één overzichtelijk museumcomplex samengebracht. Daarvoor wordt een deel van het huidige gebouw gesloopt, komt er een nieuw museumgebouw, een andere entree en een geheel nieuwe inrichting. Historische schepen en scheepswrakken zullen zowel binnen als buiten te zien zijn. Voor de taken van het museum als Nationaal Scheepsarcheologisch Depot en beheerder van de maritiem-archeologische rijkscollectie worden op het terrein nieuwe depots en een conserveringsstraat gebouwd. Het gereconstrueerde spiegelretourschip de Batavia wordt op land gebracht en krijgt ook een plek op het museumterrein. Medio 2028 zijn bezoekers welkom in het nieuwe museum. Het huidige museum blijft voorlopig gewoon open voor publiek. Meer informatie
De Maritieme Canon van Vlaanderenvan Eric Van Hooydonk is de allereerste omvattende maritieme geschiedenis van Vlaanderen, het noordelijke, aan de zee gelegen, Nederlandstalige deel van België. Het driedelige werk van meer dan 2.000 pagina’s toont hoezeer de zee, de scheepvaart en de havens gedurende eeuwen de Vlaamse welvaart hebben bepaald. Vlaanderen, dat zijn rijkdom altijd dankte aan de maritieme factor, kan ook vandaag worden beschouwd als de belangrijkste maritieme regio in Europa. Het is een breed opgevatte Vlaamse maritieme beschavingsgeschiedenis, complementair aan andere historische overzichten die zijn geschreven vanuit een landperspectief. Het boek telt meer dan 2.100 wereldwijd verzamelde afbeeldingen, waarvan vele nooit eerder zijn gepubliceerd. Aan het einde zijn een uitvoerige wetenschappelijke bibliografie en een afbeeldingenverantwoording opgenomen. Meer informatie